Jezelf overstijgen vanuit een positieve en lerende mindset

Gast-blog geschreven door Anne Zendman

Hoe combineer je een liefde voor sport en een fascinatie met geschiedenis? Dit zijn toch twee onverenigbare interesses?

Dit dacht ik tot januari 2017, toen ik via mijn vriend in aanraking kwam met een aantal meiden die graag wilden gaan trainen tot vrouwelijke gladiatoren, ofwel: gladiatrixen. En we hadden geluk: we kregen training van twee mannen die als gladiator hadden gevochten bij het Archeon.

Plotseling heb je een sport die je twee of drie keer per week beoefent en ben je ook nog eens creatief bezig met de productie van kostuums en uitrusting. Maar het is meer dan dat: Iedere danser zal je waarschijnlijk kunnen vertellen dat hun sport erg intiem is. Dit is ook waar bij show-vechten: je kijkt elkaar veel in de ogen, je bent bekend met de wijze waarop jouw partner beweegt en je moet bewust zijn van elk contact moment. Dit schept al snel een band.

DSC_3476

Een onbekende wordt een goede vriendin en jouw trainer verklaart je als zus te zien. Je hebt daarbij dezelfde motivatie en doel voor ogen dus train je gezamenlijk hard en besluit je een stichting te vormen om de volgende stap te zetten in deze uit-de-hand-gelopen hobby. En zo was Stichting Verus Historia te 15 Maart 2018 geboren.

Naast deze onverwachte extra verbinding met een groep voorheen onbekenden, is show-vechten op een persoonlijk level ook veel betekenend. Niet alleen push je jezelf lichamelijk voor een sport die vraagt om explosieve kracht en immense controle, maar leer je jezelf ook meer kennen. Ik ben bijvoorbeeld altijd al verlegen en onzeker geweest. Door de jaren heen is mijn verlegenheid noodgedwongen weggeëbd door alle wisselende contacten die veelvoudig verhuizen met zich meebrengt. Toch heb ik nog altijd dat ik niet in de spotlight gezet wil worden.

DSC_3482

Toen ik afstudeerde kreeg ik de welgemeende en wel-onderbouwde complimenten van mijn scriptiebegeleider. Geen van mijn familieleden was enigszins verrast door mijn onmiddellijke rode wangen en wellicht wat spastische trekjes (de zogenoemde ‘fidgeting’). Dat was nu ongeveer anderhalf jaar geleden, waarvan ik een jaar train als gladiatrix, maar ik kan je vertellen dat ik mijzelf nauwelijks herken. Eind april stonden wij als stichting bij de opening van de Romeinen week en moesten wij zonder inslaan plotseling wegens weersomstandigheden de show binnen doen.

Twee jaar geleden was ik helemaal in paniek geraakt en zou ik rood worden wanneer mijn naam werd geroepen. Nu bleef ik kalm en ging ik alleen het scenario nog even mentaal door. Toen ik in het gevecht mijn moment moest pakken (omdat mijn tegenstander net neer ging), rende ik schreeuwend op het publiek af. Theatraliteit was vanaf dag een mijn grootste kritiekpunt, en plotseling vond ik het geweldig om zo juist de aandacht op mij te richten. Waar ik vroeger dacht “wat als mensen mij raar vinden?”, denk ik nu “hoe kan ik mijn rol het beste overbrengen?”

DSC_4386

Ik dacht altijd dat hobby’s iets waren dat je deed in je vrije tijd. Nu begrijp ik dat een hobby je zelfs kan vormen in alle aspecten van je leven. Ik heb ondervonden dat sport niet alleen een uitlaatklep kan zijn voor frustraties maar ook kan leiden tot veranderingen in gedrag en algehele houding. Zo heb ik na mijn studie tientallen sollicitatiegesprekken kunnen doen met zelfverzekerdheid en een interne rust die ik niet eerder heb ervaren. Ik ben trots op wie ik ben en wegens mijn karakter ben ik uiteindelijk ook aangenomen bij mijn huidige baan. Door mijn show-vechtervaringen heb ik heb meer kracht gevonden in mijzelf: het is alsof ik altijd mijn schild bij mij heb. 

 

Thema’s:

  • Leven vanuit jouw innerlijke passie
  • Het opbouwen van zelfvertrouwen
  • De innerlijke passie/roeping als kompas
  • Sociaal leren
  • Samenwerking en verbinding met de groep
  • Resultaatgericht werken
  • Zichtbaarheid creëren 

 

Meedoen?

Heb je ook een leuk idee voor een gast-blog voor deze site? Stuur je concept-blog ter validatie naar dejongeprofessional@gmail.com Let voor de relevantie even op de tags van deze site.

Wil je betrokken blijven bij mijn publicaties en postings over innovatie en professionalisering stuur mij dan een LinkedIn-invite.

Wil je actief bijdragen aan mijn levensmissie om jonge professionals te laten groeien, lees en deel mijn gratis eBook.

Wil je actief oefenen en reflecteren voor jouw persoonlijke ontwikkeling, bekijk dan eens mijn boeken via de reguliere boekhandel zoals Bol.com, Bruna.nl of Amazon.com.

Wil je graag de auteur van het boek ‘De jonge professional’ betrekken bij een (internationaal) congres en/of workshop, bekijk dan mijn workshop pagina.

Advertenties

Wat te doen bij een vastloper

Door Ben Elsinga

De charme van een kleine en informele organisatie is dat het echt nog draait om de mensen. Stel dat vanwege de effectieve samenwerking de organisatie groeit, meer klanten en opdrachten krijgt dan ontstaat er een natuurlijke behoefte om de werkprocessen te standaardiseren. Heel begrijpelijk want hoe hou je de organisatie anders in de hand. Kenmerk is wel dat de puur persoonlijke inbreng wordt vervangen door het belang van netjes volgens de processen werken en binnen de gestelde kaders blijven.

Wordt de organisatie nog groter en internationaler dan kan de rigiditeit nog verder toenemen en wordt er verder gestandaardiseerd op de cultuurwaarden van de organisatie. Vanuit het perspectief van een personeelslid kan de organisatie naarmate deze groter wordt steeds onpersoonlijker aanvoelen en de bewegingsruimte steeds meer zijn ingeperkt.

Dit kan leiden tot zogenaamde vastlopers indien een personeelslid met een fantastisch idee komt terwijl de organisatie haar innovatieve en lerend vermogen inmiddels totaal is kwijtgeraakt. Vooral hoogsensitieve personen (HSP’s), van oudsher de zieners, lopen dan tegen muren op van onbegrip.

DSCF0038

Deze situatie is niet alleen vervelend voor de (jonge en) proactieve professional maar ook voor de organisatie in kwestie. Waarom dit ook voor succesvolle organisaties met een degelijk management een probleem is staat treffend beschreven in het boek ‘The Innovator’s Dilemma‘.

Een goed idee van een personeelslid kan een zogenaamd “disruptive technology” betreffen waar de klanten van de organisatie (nog) niet om vragen en waar de CEO (nog) niet genoeg aan kan verdienen om de groeidoelstellingen van de organisatie te kunnen realiseren. Het wrange is dat juist na verloop van tijd deze “disruptive technology” de inmiddels (verouderde) organisatie ten gronde kan richten. Kortom organisaties, geef aandacht aan en luister naar uw HSP’s! Geef ze de ruimte om de dingen te doen waar zij goed in zijn, de betekenis en de relevantie van uw organisatie vergroten.

Er zijn echter ook andere vormen van vastlopers denkbaar. Bijvoorbeeld, de professional kiest niet de meest geëigende benadering voor het oplossing van een probleem of de junior professional wordt overladen met te grote uitdagingen. Zeker als de vastloper leidt tot frustratie en stress bij een professional dan kan dit na verloop van tijd tot vervelende gezondheidsklachten leiden.

Hoe met een vastloper om te gaan?

Er zijn tientallen manieren om met een vastloper om te gaan. In deze blog sta ik bij drie interessante manieren stil. Op de Facebook-pagina ‘Persoonlijke Ontwikkeling’ zal ik met enige regelmaat nieuwe “best practices” plaatsen:

#1 Word je bewust van dat je bent vastgelopen

De controle op je eigen leven wordt groter naarmate je meer zelfbewust leeft. Dit geldt zeker bij vastlopers. Een kenmerk van een vastloper is dat hoe harder je er aan trekt en sleurt, hoe vaster je komt te zitten. Eigenlijk zit je in je zone van ineffectief gedrag waarvan het is lastig om dit voor jezelf te erkennen. Toch is deze erkenning dat je het (even) niet alleen kunt belangrijk om uit deze negatieve spiraal te komen. Na deze erkenning van de vastloper ligt de wereld weer aan je voeten en kun je nieuwe wegen gaan bewandelen om jou probleem op te lossen.

#2 Vastlopen is prima, je bent aan het groeien!

Wellicht schaam je je omdat je iets niet alleen kunt. Dat geeft niet want je bent iets aan het doen dat je nog niet eerder hebt geprobeerd. Hou vol! Je kunt niet falen alleen maar leven in dit geval. Je kunt niet leren zonder te vallen. Denk maar aan de wijze hoe je hebt leren lopen, fietsen en schaatsen. Of wellicht ben je een ski- of snowboard-liefhebber. Hoe vaak ben je gevallen voordat je het trucje doorhad? Na deze leer-exercitie kijk je hopelijk met een glimlach op de situatie terug en geef je je lessen door aan je kinderen en kleinkinderen.

#3 Ga vooral niet oordelen

Een reactie die ik vaak observeer zijn oordelen richting collega’s, de professional zelf of anderen die bij hebben gedragen aan deze vastloper. Mijn advies in deze is, oordeel niet maar observeer en probeer te begrijpen wat er gebeurd. Probeer te luisteren naar de wijzen in jouw omgeving en luister goed naar collega’s met kritiek. Misschien niet altijd leuk om te horen, misschien ook niet altijd juist, maar wel leerzaam. Probeer je daar voor open te stellen. Durf jezelf hierbij kwetsbaar op te stellen, lach naar jezelf en naar de wereld. Met een lach wordt iedereen een stuk minder gestrest. Oordelen en de slachtofferrol innemen is wat mij betreft een symptoom van passief gedrag. Laat je energie hierdoor niet weglekken, zonde van de tijd! Het leven is al zo kort;-)

Met dank aan Vincent van Thuijl voor zijn opbouwende commentaar

Thema’s:

  • Omgaan met tegenslagen
  • Innovatieprocessen
  • Omgaan met frustraties en stress
  • Werken vanuit een lerende mindset
  • Waarnemen zonder te oordelen

 

Meedoen?

Wil je betrokken blijven bij mijn publicaties en postings over innovatie en professionalisering stuur mij dan een LinkedIn-invite.

Wil je actief bijdragen aan mijn levensmissie om jonge professionals te laten groeien, lees en deel mijn gratis eBook.

Wil je actief oefenen en reflecteren voor jouw persoonlijke ontwikkeling, bekijk dan eens mijn boeken via de reguliere boekhandel zoals Bol.com, Bruna.nl of Amazon.com.

Wil je graag de auteur van het boek ‘De jonge professional’ betrekken bij een (internationaal) congres en/of workshop, bekijk dan mijn workshop pagina.

Omgaan met frictie voor zelfsturende professionals

Blog geschreven door Ben Elsinga

Deze blog heeft als doel om als proactieve professional  de stap te maken naar een zelfsturende professional. Ben je nog geen proactieve professional (met focus) dan kan ik je van harte aanraden eerst mijn gratis eBook te lezen.

Zelfsturing op basis van een hoger zelfbewustzijn heeft een waarneembare gedragsverandering tot gevolg. Deze gedragsverandering kan gepaard gaan met frictie tussen jouw eigen keuzes en belangen die spelen in en rond jouw (zakelijke en persoonlijke) omgeving. Laten we zeggen de clash tussen zelfsturing en het gevestigde gezag.

In deze blog wil ik dieper in gaan op hoe je kunt omgaan met deze frictie in een zakelijke omgeving.

Omgaan met frictie voor zelfsturende professionals

Hoe kun je persoonlijke en gemeenschappelijke doelstellingen op elkaar afstemmen?

Stel je jezelf deze vraag serieus? Dan ben je op de goede weg.  De vraag over verschillende doelstellingen komt op tafel indien je voor jezelf duidelijk hebt bepaald wat je wilt en hoe je dit denkt te bereiken. Er ontstaat pas discussie wanneer de doelstellingen OF de weg hiertoe niet hetzelfde zijn. Bijvoorbeeld een boodschap van je manager: blijf dit werk vooral nog even drie jaar doen want je voldoet zo goed in deze functie.

Ga in het geval van verschil van inzicht met elkaar in gesprek en leg de wederzijdse verwachtingen en besluiten vast. Zodra het lijkt alsof de medewerker niet goed functioneert in de ogen van een manager dan is er sprake van een groeipotentie. Zowel gedacht vanuit het perspectief van de manager EN vanuit de medewerker! Ik gebruik hier bewust het woord groeipotentie omdat (waarschijnlijk) beide partijen aan tafel iets van elkaar kunnen leren. Hier ligt dus een win-win oplossing in het verschiet indien zowel de manager en de medewerker beide bereid zijn om zich kwetsbaar op te stellen en eerlijk de feiten en elkaars gezichtspunten onder ogen durven zien.

De ideaalsituatie is als/wanneer de zakelijke belangen van de opdrachtgevende organisatie precies in lijn liggen met persoonlijke belangen. Het draait uiteindelijk om de vraag of jouw professionele werkzaamheden energie oplevert in plaats van dat deze werkzaamheden energie kost. Helaas is dit in de praktijk lang niet altijd het geval. Dit is de belangrijkste reden geweest dat ikzelf 25 jaar geleden ben overgestapt naar een (commerciële) dienstverlenende organisatie. De kans op gelijkgerichte belangen (op hoofdlijnen) was daar groter.

De reden hiervoor is dat een dienstverlenende organisatie belang heeft bij de groei van competenties van de professional omdat de professional hiermee meer waard is in “de markt”. Het bewaken van de eigen duurzame vitaliteit blijft ook in dit soort organisaties een eigen verantwoordelijkheid. Probeer hierbij wel maat te houden in relatie tot de organisatie waarvoor je werkzaam bent. Voor alle duidelijkheid, wat voor de één een stimulerende omgeving is kan juist anderen belemmeren. Essentieel is de match van het individu met zijn of haar omgeving. Daarom is bewust kiezen zo belangrijk in je leven.

Je hebt hierin veel meer keuze dat je op het eerste gezicht zou denken. Niets hoeft in dit leven en alles mag, binnen de grenzen van het ‘toelaatbare’ uiteraard.
Aftasten van het ‘toelaatbare’ is een kunst op zich, zeker voor ambitieuze zelfsturende professionals. Het kan een subjectieve grens zijn of een niet gedefinieerde collectieve grens. Vraag daarom regelmatig feedback uit je directe omgeving om te beoordelen of je niet door de vangrail heen schiet. Ik had hierover onlangs een boeiende discussie met Ricardo Krikke. Onze conclusie is dat je op hele jonge leeftijd al zelfsturend gedrag kunt vertonen, maar dat je naarmate je ouder wordt de clash tussen zelfsturing en de onderwerping aan gezag beter kunt managen.

Doe voor jezelf eens een alternatievenanalyse, alleen of samen met intimi uit je sociale netwerk. Hoe meer alternatieven je verzint om met deze clash om te gaan, hoe beter jouw onderhandelingspositie is. De beste basis voor een goede relatie is een principieel onderhandelingstraject dat wordt gevoerd op basis van waarden in plaats van op basis van ingenomen posities. Ga eens voor jezelf na hoe goed je bent in onderhandelen.

Een aardig hulpmiddel voor zelfinzicht is een persoonlijkheidstest op basis van REED. Zo is onderhandelen een kernkwaliteit van de diplomaat. Kijk eens goed naar jezelf en er gaat een nieuwe wereld voor je open. Bovenstaande tips werken trouwens ook prima voor relaties buiten de zakelijke sfeer 😉

Wat doe je als dit (even) niet lukt?

Van belang is of jouw manager kan omgaan met een zelfsturende professional in termen van het geven van ruimte en vertrouwen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de zogenaamde “control freaks” en “spreadsheet managers” als een “worst case”-situatie waarin je zou kunnen belanden. Andersom geldt ook: kun jij met elke manager omgaan? Beschik je over die creativiteit in het omgaan met mensen? Sociale vaardigheden zijn voor de meeste mensen een set aangeleerde trucjes die alleen in de meeste gevallen werken. Maar begrijp je ook waarom ze in bepaalde gevallen wel en in bepaalde gevallen niet werken?

 

Manage your environment

Verras je manager eens met een creatieve oplossing

Een kerncompetentie van de zelfsturende professional is creativiteit. Ook voor de omgang met starre mensen zijn creatieve oplossingen te bedenken! Je kunt bijvoorbeeld besluiten om de manager te helpen om jou op een meer volwassen niveau aan te sturen. Mijn eigen ervaring is dat managers het wel prettig vinden om af en toe te worden verrast.

Iedere manager heeft een agenda waarbij er zaken zijn die hij (of zij) ‘anders’ moet organiseren of managen. Hij weet niet precies hoe of heeft hiervoor zelf in zijn (zakelijke) agenda geen ruimte vanuit het hogere management. Maak de verbinding, creëer rugdekking en los het probleem voor hem of haar op. Daarmee creëer je vertrouwen en daarmee weer meer ruimte.

Maar soms ook niet, shit happens…

Of de manager zich hier überhaupt voor open stelt hangt sterk af van de managementcultuur binnen de organisatie of de persoon in kwestie. Ook stelt dit eisen aan jouw eigen gevoel voor tact. Bedenk dat de manager ook een manager heeft. Mogelijk zelfs een collectief van managers zoals een raad van bestuur, raad van commissarissen of een managementteam.

Zorg daarom dat je zoveel vertrouwen en krediet opbouwt, dat jouw manager of jouw opdrachtgever het met jou aandurft en geen harde grenzen stelt, omdat bovenliggende managers misschien vragen gaan stellen of om verantwoording vragen.

Dit levert een mooi bruggetje op naar de volgende tip: Wees je bewust van je eigen risk appetite.

Het zijn van een zelfsturende professional is meer een levenshouding en een mindset. Belangrijk gedrag is het meer nemen van eigen besluiten in plaats van af te wachten tot de ander een besluit voorlegt. Je zou kunnen zeggen: de omslag maken van passief (afwachtend) naar actief (initiatiefrijk) gedrag zonder je te schamen en/of onzeker te zijn over jouw kwetsbare houding.

Dit vraagt een risicobewuste houding, rekening houdend met de speelruimte die je hebt voor het geval het toch anders loopt dan je had gehoopt of verwacht. Bijvoorbeeld: ben je kostwinner voor een groot gezin met studerende kinderen dan heb je waarschijnlijk een totaal andere risk appetite dan een dinky (double income and no kids) met een vette spaarrekening om tegenslagen op te vangen.

De kern van risk appetite is de bewuste afweging maken tussen het benutten van kansen, het beheersen van risico’s maar daar vooral trouw blijven aan jezelf!

Tot slot

Indien je zelfsturend aan de slag gaat met zelf geformuleerde zakelijke doelen of zelf bedachte manieren om een zakelijke opdracht tot een goed einde te brengen dan kun je te maken krijgen met de clash tussen zelfsturing en het gezag van de gevestigde hiërarchie. Ga hierover met elkaar in gesprek op basis van gelijkwaardigheid (macht versus kracht). Deze gelijkwaardigheid is gebaseerd op de intentie van zowel manager en medewerker om er via een proces van principieel onderhandelen samen uit te komen.

Dit stelt echter wel eisen aan de competenties en mindset van zowel de manager EN de medewerker. De zelfsturende professional is zich tijdens dit proces voortdurend bewust van zijn of haar risk appetite. Het uiteindelijke doel is het bereiken van gezamenlijke (zakelijke) doelstellingen waaraan iedereen vol met passie en energie  het eigenaarschap voelt ten aanzien van de behaalde resultaten.

Dit gezamenlijk eindresultaat is verwoord in een visie en missie die is gebaseerd op gedeelde waarden in plaats van harde normen. Dit gezamenlijke geloof geeft een sterkere binding dan een arbeidscontract met een beperkte houdbaarheid.

Dit schept weer de voorwaarde voor een managerloze organisatie waarin een netwerk van zelfsturende professionals in onderlinge afstemming en vanuit een gezamenlijk geloof tot het beoogde resultaat komen onder de visionaire aansturing van de hooggevoelige vernieuwer. Allen worden hierbij op de achtergrond begeleid door de bezielende empathicus. Hiermee zijn vanuit een open geest, luisteren vanuit de wil en luisteren vanuit het hart met elkaar in balans.

 

Thema’s:

  • Burn-out preventie
  • Vergroting van het zelfbewustzijn
  • Bewust keuzes maken
  • Afstemming op basis van gezamenlijke belangen
  • Geweldloze communicatie
  • Sturing op basis van gezamenlijke waarden
  • Principieel onderhandelen
  • Vertrouwen en krediet opbouwen
  • In harmonie met de omgeving leven en werken

 

Meedoen?

Wil je betrokken blijven bij mijn publicaties en postings over innovatie en professionalisering stuur mij dan een LinkedIn-invite.

Wil je actief bijdragen aan mijn levensmissie om jonge professionals te laten groeien, lees en deel dit gratis eBook.

Wil je actief oefenen en reflecteren voor jouw persoonlijke ontwikkeling, bekijk dan eens mijn boeken via de reguliere boekhandel zoals Bol.com, Bruna.nl of Amazon.com.

Wil je graag de auteur van het boek ‘De jonge professional’ betrekken bij een (internationaal) congres en/of workshop, bekijk dan mijn workshop pagina.

 

Van vakmanschap naar meesterschap

Blog geschreven door Ben Elsinga

In deze blog geef ik het verschil aan tussen een vakman en een meester. Dit op basis van het vakgebied van de digitale architectuur.

Veranderprojecten worden steeds complexer. Een manier om deze complexiteit te beheersen is door te werken onder architectuur. Architectuur is hierbij geen doel op zich maar ondersteunend aan de specifieke managementcontext waarbinnen het veranderproject zich afspeelt. In mijn beleving is de (lead)architect hierbij de spin in het web voor alle aspecten van het veranderproject.  In deze blog wil ik graag dieper ingaan op de werkhypothese.

“Met een meesterlijke (lead)architect worden risico’s in veranderprojecten beter beheerst”

Voor de eenvoud breek ik deze werkhypothese op in drie hoofdvragen:

  • Wat is het verschil tussen een vakman en een (leer)meester?
  • Wat is de verband met de loopbaancyclus voor hooggevoelige professionals?
  • Wat is het verschil tussen een gewone en een meesterlijke architect?
  • Kan een meesterlijke architect projectrisico’s (helpen) beheersen?

 

Verschil tussen een vakman en een meester

Een vakman (of vrouw) is iemand die gewoon zijn vak verstaat. Dit is objectief te toetsen op basis van examens, certificeringen en referenties. Het begrip meester is een stuk ongrijpbaarder. 

Indien ik toch probeer het begrip meester te definiëren dan spelen de onderstaande kenmerken een rol:

  • De term ‘meester’ komt uit het verleden, uit de gilden;
  • Een meester is ‘gecertificeerd’. Hij heeft namelijk een meesterproef met succes afgelegd;
  • Een meester is niet alleen vakman, hij kan zijn vakkennis ook overdragen (aan leerlingen en gezellen);
  • Een meester overstijgt de massa en de (inhoudelijke) materie.

De uitdrukking “Vakmanschap is Meesterschap” is in dit verband vreemd te noemen omdat deze uitdrukking suggereert dat je deze begrippen op één hoop kunt vegen. Ondanks deze verwarring die waarschijnlijk is ontstaan binnen een marketingafdeling, ga ik een poging wagen om het verschil tussen deze twee begrippen (op een informele wijze) in een eenvoudige tabel tegen elkaar uit te zetten. 

Merk op dat de rijen in alle gevallen niet helemaal gelijksoortig zijn. Belangrijker vind ik het beeld dat blijft hangen over de vakman en de meester.

Vakman Meester
Is goed opgeleid en beschikt over de vereiste kennis en vaardigheden Steekt zijn kop boven het maaiveld uit en wordt algemeen herkend en erkend
Levert een repeterende kwaliteit en werkt aan continue verbetering Geeft richting aan waar de verbetering zich heen dient te bewegen
Regelt zijn eigen werk excellent Beïnvloed zijn omgeving maximaal
Goed in staat om zelf een product te maken Goed in staat om anderen te coachen
Projectkader of slechts een onderdeel als aandachtsgebied Geheel ecosysteem als aandachtsgebied
Onvoldoende in staat om andere disciplines mee te krijgen Krijgt andere disciplines mee
Is bezig met het oplossen van (deel)problemen Kanaliseert de bestaande energie en creëert nieuwe energie in een organisatie
Stelt randvoorwaarden Zorgt dat randvoorwaarden ook ingevuld (kunnen & zullen) worden
Werkt binnen de gestelde kaders Is in staat de gestelde kaders ter discussie te stellen en bij te stellen
Best bekende oplossing Best fit voor het probleem / doelstelling
Richt zich op het uiteindelijke product Richt zich op innovatief en creatief resultaat

Enerzijds is de meester een overtreffende trap van de vakman maar tegelijkertijd overstijgt de meester dit niveau in zijn/haar benadering. Deze benadering is gebaseerd op het continue aanscherpen van de gedachten en vaardigheden van de meester naar het hoogst haalbare niveau van wijsheid.

Van vakmanschap naar meesterschap

Wat is de verband met de loopbaancyclus voor hooggevoelige professionals?

Voor de hooggevoelige professional ontwerp en beschrijf ik momenteel een loopbaancyclus die verder gaat dan de basispatronen voor jonge professionals. Deze gesloten cyclus bestaat uit de volgende niveau’s van rijpheid en wijsheid:

  1. Jonge professional (de ontdekker)
  2. Proactieve professional (de topatleet)
  3. Zelfsturende professional (een open geest)
  4. Bezielende empathicus (een open hart)
  5. Hooggevoelige vernieuwer (een open wil)

Om het verband te vereenvoudigen positioneer ik de vakman op niveau 1 en 2 en de meester op de niveaus 3 t/m 5. Het is nog een grof onderscheid. In toekomstige publicaties kom ik terug met een verdere verfijning op de eigenschappen en vaardigheden van de niveau’s 1 t/m 5 en de wijze waarop deze vaardigheden kunnen worden aangeleerd.

Verschil tussen een gewone en een meesterlijke architect

In grote organisaties, zeker indien deze organisaties participeren in informatieketens, is de kans op verwarring maximaal. Voor de afstemming tussen de business vraag en datgene ICT-projecten opleveren is informatiemanagement ingericht. Het geheel wordt aangestuurd door de CIO en de CIO wordt hierbij bijgestaan door informatiemanagers en architecten. 

De afstemming tussen de CIO en de informatiemanagers is hierbij van wezenlijk belang. Uiteindelijk zal op basis van deze wisselwerking moeten worden bepaald welke projecten prioriteit krijgen en welke projecten niet. Om de uitdaging nog wat groter te maken werken grote organisaties in sommige delen via scrum en agile terwijl andere delen van de organisatie leven in het waterval tijdperk.

Kernvraag blijft, hoe onderscheidt in de bovenstaande context de meesterlijke architect zich van de gewone architect? Wederom ga ik het verschil tussen deze twee begrippen (op een informele wijze) in een eenvoudige tabel tegen elkaar uitzetten.

Gewone architect Meesterlijke architect
Beschikt over de vereiste kennis en vaardigheden om een opdracht uit te voeren  Beschikt aantoonbaar over de kwaliteiten om ideeën om te zetten in een visueel model dat daarbij past, en weet het proces en het resultaat over te brengen / te verkopen
Praat in architectuurmodellen en methodieken. Doel is het correct toepassen van de methodiek

Jargon van het vak

Praat in de beelden van zijn gesprekspartner (architectuur is slechts een hulpmiddel). Doel is begrip en acceptatie op basis van eenvoud.

Jargon van de doelgroep

Wijst op de risico’s bij afwijken proces/methodiek Past proces/methodiek aan op (afgestemde) risico’s
Productief Visionair/ innovatief 
Programma- / projectniveau CIO / management niveau
Probeert het gehele probleemgebied af te dekken Gaat steeds weer terug naar de hoofdeisen en de kernvragen
Denkt in oplossingspatronen Denkt in concepten
Werkt de architectuur verder uit binnen het overkoepelende concept Bedenker en hoeder van het overkoepelende concept. Houdt de hoofdlijnen vast en de rug recht
Legt de verbinding naar anderen deelarchitecturen en aspectgebieden Legt de verbinding naar aanpalende concepten
Werkt netjes volgens de spelregels Medebedenker van de spelregels

Een meesterlijke architect is een architect die beide in de tabel genoemde eigenschappen heeft en situationeel kan schakelen tussen deze sets. Daarbij de eigenschap heeft te netwerken op bestuurlijk en inhoudelijk niveau en daarbij een gezonde denk- en voelruimte in zichzelf behoudt door een evenwicht te bewaren tussen doen en niet doen. 

Een meesterlijke architect is niet alleen in staat dit te doen, maar zal het merendeel van de stakeholders een gevoel te bezorgen dat de oplossingsrichting ook subjectief aansluit bij de verwachtingen. De volwassenheid op het gebied van architectuur (acceptatie) van een opdrachtgever is de beste maatstaf voor de architectuur. 

Volwassenheid / volwassenheidsmodellen: in de omgeving waarin wordt gewerkt is die medebepalend. De meesterlijke architect is in staat de verschillen in volwassenheid te onderkennen en weet hoe die verschillen succesvol te overbruggen.

De meesterlijke architect en risicobeheersing

Eén van de manieren om risico’s in grote projecten te beheersen is overzicht en samenhang bereiken op basis van architectuurinzichten. In mijn beleving kan een meesterlijke architect als geen ander een wezenlijke bijdrage leveren aan het beheersen van risico’s en het verzilveren van kansen. Wat mij betreft op alle lagen van de architectuur (business, informatie, applicatief, infrastructuur) en voor de aspecten governance en security. 

Voor het reduceren van risico’s bij grote veranderprojecten is het van belang dat risico’s en kansen integraal binnen een veranderproject in kaart worden gebracht. Een meesterlijke architect is in staat om alle aspecten (waaronder veiligheid) tegelijkertijd en evenwaardig te belichten en in een context steeds helder te zijn over te maken keuzes en hieraan verbonden risicovermindering versus impacts. 

Zoals ik in mijn blog over scrum en agile heb aangegeven worden projecten steeds meer op een kort cyclische wijze tot stand gebracht. Reden is een snellere “time to market” en een betere aansluiting bij de behoeften van bestuurders en eindgebruikers.

De maakbaarheid en de haalbaarheid wordt vergroot indien de architect, in het kader van scrum, een strategisch en tactisch kader kan aanreiken aan de projectteams. Op deze wijze kan beter worden beoordeeld of het project op de goede weg is in het vervullen van de business requirements. Op deze wijze worden risico’s tevens vanuit de inhoud geadresseerd. Hiermee levert de meesterlijke architect een wezenlijke bijdrage aan het integraal beheersen van projectrisico’s.

Waarom?

Loop als lezer nog eens door bovenstaande kolommen heen die informeel zowel “Meester” en “Meesterlijke architect” betekenis geven. Ik ben erg benieuwd of u hierin (net als ik) de kennis en vaardigheden herkent die nodig zijn om projectrisico’s integraal te kunnen beheersen. 

 

Dank

Aan deze blog hebben de volgende architecten een actieve bijdrage geleverd: 

Mieke Mahakena, Ben Meijer, Coen Konings, Eric Bunk, Gert-Jan Kooren, Henk Wolters, Hubert Noordman, Joris van Gool, Klaas Zondervan, Marijn Driel, Nico Veeken en Theo Schalke.

 

Thema’s:

  • Beheersing van complexiteit en daarbij horende projectrisico’s
  • Managementcontext van de verandering
  • Positionering van de begrippen vakman en meester op de loopbaancyclus
  • Het managen van verwachtingen
  • Geloven, doen en verbinden
  • Vertrouwen, verbinding en betekenis
  • Vernieuwing op basis van samenwerking
  • Beweging teweeg brengen
  • Belangenafweging in een (bedrijfs)politiek speelveld
  • Positieve beïnvloeding 
  • Resultaatgericht werken en waardecreatie 

 

Meedoen?

Wil je betrokken blijven bij mijn publicaties en postings over innovatie en professionalisering stuur mij dan een LinkedIn-invite.

Wil je actief bijdragen aan mijn levensmissie om jonge professionals te laten groeien, lees en deel dit gratis eBook.

Wil je actief oefenen en reflecteren voor jouw persoonlijke ontwikkeling, bekijk dan eens mijn boeken via de reguliere boekhandel zoals Bol.com, Bruna.nl of Amazon.com.

Wil je graag de auteur van het boek ‘De jonge professional’ betrekken bij een (internationaal) congres en/of workshop, bekijk dan mijn workshop pagina.